Browsing Category

Niemcoznawstwo

Skrajna prawica
Aktualności, Najnowsze publikacje Instytutu Zachodniego, Niemcoznawstwo,

Skrajna prawica we współczesnych Niemczech. Uję(...)

  • Autor:  Agata  Kałabunowska
  • Wydawca:  Instytut  Zachodni,  Poznań  2021
  • Seria:  „Studium  Niemcoznawcze”,  nr  97
  • ISBN:  978-83-66412-13-2
  • Oprawa:  miękka
  • Liczba stron:  429

Współczesna niemiecka myśl skrajnie prawicowa tworzy spójną strukturę ideologiczną. Dostrzegalne są w niej powiązania pomiędzy poszczególnymi ideami oraz wynikanie konkretnych propozycji politycznych z przyjętych idei. Autorka książki Skrajna prawica we współczesnych Niemczech. Ujęcie ideologiczne podjęła się systematyzacji wiedzy na temat ekstremizmu prawicowego we współczesnych Niemczech zarówno w systemie administracyjno-prawnym, jak i w obszarze nauk o polityce.

Agata Kałabunowska analizuje programy ideowo-polityczne pięciu wybranych organizacji skrajnie prawicowych, działających w Niemczech w okresie kryzysu migracyjnego (NPD, Die Rechte, Pro Bewegung, Identitäre Bewegung, AfD). Autorka ukazuje ich wizję państwa i społeczeństwa, a także potencjał do aktywizacji szerszych grup społecznych, głównie ze względu na zdolność do przeobrażania wyznawanych przez siebie poglądów w chwytliwe tematy, odpowiadające potrzebom aktualnej dyskusji politycznej.

Zaproponowane ujęcie badawcze pozwoliło na zerwanie z rozpatrywaniem skrajnej prawicy w odniesieniu do politycznego centrum lub do innych skrajności oraz na objęcie w jednym badaniu ugrupowań o odmiennych formach organizacyjnych – zarówno partii, jak i ruchów społecznych.

Sądownictwo
Historia Polski, Niemcoznawstwo,

Sądownictwo niemieckie i jego rola w polityce oku(...)

  • Autor:  Maximilian  Becker
  • Tłumaczenie:  Wieńczysław  Niemirowski
  • Wydawca:  Instytut  Pamięci  Narodowej,  Warszawa  2020
  • ISBN:  978-83-8098-199-7
  • Oprawa:  twarda
  • Liczba stron:  382, [1]

System prawa i sądownictwa w III Rzeszy został ukształtowany w duchu narodowego socjalizmu i „narodowej” filozofii prawa. Niemiecki wymiar sprawiedliwości stał się strukturą nowej rasistowskiej idei „wspólnoty narodowej” oraz instrumentem panowania i ucisku na służbie Hitlera.

Maximilian Becker udowadnia, że taki charakter miało również sądownictwo niemieckie w okupowanej Polsce od końca 1939 roku. Dodatkowo uległo ono radykalizacji wskutek rozporządzeń „wojennego prawa karnego” i zaostrzenia orzecznictwa. Większość ofiar wymiaru sprawiedliwości stanowili Polacy, a zjawiskiem bardzo widocznym było nierówne traktowanie przez sądy Niemców i Polaków.

Autor przedstawia wymiar sprawiedliwości w kontekście historii niemieckiej okupacji. Becker wykazuje, że sądownictwo było ważnym, wręcz nieodzownym elementem niemieckiego panowania na terenach wschodnich podbitych przez III Rzeszę, służącym stabilizacji władzy i germanizacji.

Deutsche Bank
Aktualności, Historia Niemiec, Niemcoznawstwo,

Deutsche Bank. The global hausbank 1870-2020

  • Autorzy:  Werner  Plumpe,  Alexander  Nützenadel,  Catherine  R.  Schenk
  • Wydawca:  Bloomsbury,  London  2020
  • ISBN:  978-1-4729-7732-8
  • Oprawa:  twarda
  • Liczba stron:  XVI,  736

W ciągu 150 lat swego istnienia Deutsche Bank budował pozycję jednego z głównych graczy w świecie finansów międzynarodowych. Jednak wydarzenia, które zmieniły oblicze Europy: dwie wojny światowe, powstanie i upadek komunizmu, nie mogły pozostać bez wpływu na działalność Banku, która w latach 1914-1989  ograniczała się głównie do ram krajowych.

Werner Plumpe, Alexander Nützenadel i Catherine R. Schenk w książce poświęconej dziejom Banku przedstawiają środki, jakie bankowcy podejmowali, aby stawić czoła głębokim wstrząsom zachodzącym w Europie i na świecie. Autorzy ukazują też, jak w ostatnich 30 latach Deutsche Bank powracał na rynek europejski i globalny, wytyczając nowe ścieżki w światowym biznesie kapitałowym.

Aufsteiger
Historia Niemiec, Historia powszechna, Niemcoznawstwo, Stosunki międzynarodowe,

Der Aufsteiger. Eine Geschichte Deutschlands von 1(...)

  • Autor:  Edgar  Wolfrum
  • Wydawca:  Klett-Cotta,  Stuttgart 2020
  • ISBN:  978-3-608-98317-3
  • Oprawa:  twarda
  • Liczba stron:  368

Republika Federalna Niemiec znacznie zmieniła się od zjednoczenia w 1990 roku. Nie tylko zwiększyło się terytorium i wzrosła liczba ludności, ale Niemcy zaczęły być postrzegane przez inne kraje jako państwo o wielkim znaczeniu politycznym w świecie, a przez migrantów jako wymarzony punkt docelowy.

Edgar Wolfrum, historyk i politolog z Uniwersytetu w Heidelbergu, podsumowuje wydarzenia ostatnich 30 lat historii Niemiec. Autor książki Der Aufsteiger  odnotowuje wzrost znaczenia RFN w polityce światowej, ale zauważa również problemy podzielonego społeczeństwa i rozprzestrzeniający się pesymizm. Wolfrum zadaje pytanie, czy RFN jest nadal „udaną demokracją”, oraz ukazuje nowe wyzwania stojące przed państwem niemieckim we współczesnym świecie.

Helmut Kohl
Historia Niemiec, Niemcoznawstwo,

Helmut Kohl, przywódca polityczny / Monika Maria (...)

  • Autor:  Monika  Maria  Brzezińska
  • Wydawca:  CeDeWu,  Warszawa  2020
  • ISBN:  978-83-8102-350-4
  • Oprawa:  miękka
  • Liczba stron:  124

Dzieło wybitnego przywódcy jest ponadczasowe, a jego dziedzictwo trwa, gdy jego samego już zabraknie. Do takich skutecznych polityków niewątpliwie można zaliczyć Helmuta Kohla (1930-2017).

Autorka książki Helmut Kohl  poddaje analizie przywództwo polityczne byłego niemieckiego kanclerza, rozpatrując je tak w ujęciu teoretycznym, jak i empirycznym. Monika M. Brzezińska skupia się na trzech płaszczyznach: odniesieniu do jednostki, państwa oraz struktur międzynarodowych. Nie przedstawiając biografii politycznej kanclerza ani kalendarium jego partyjnej kariery, politolog szuka odpowiedzi na pytanie, w jakim zakresie różne czynniki i uwarunkowania wewnętrzne oraz zewnętrzne wpłynęły na styl, charakter i rodzaj przywództwa reprezentowanego przez Helmuta Kohla.

Lutten Klein
Historia Niemiec, Niemcoznawstwo,

Lütten Klein. Leben in der ostdeutschen Transform(...)

  • Autor:  Steffen  Mau
  • Wydawca:  Suhrkamp,  Berlin  2019
  • ISBN:  978-3-518-42894-8
  • Oprawa:  twarda
  • Liczba stron:  284, [2]

Lütten Klein, obecnie dzielnica Rostoku, osiedle z prefabrykatów powstałe w latach sześćdziesiątych dwudziestego wieku, zasiedlone było przez około 40 tysięcy mieszkańców. Miejsce to miało stanowić przykład socjalistycznego stylu życia obywateli NRD.

Steffen Mau, który dorastał w Lütten Klein, analizuje życie mieszkańców tej dzielnicy w latach przed i po upadku Muru Berlińskiego. Socjolog wykorzystuje swoje wspomnienia z dzieciństwa i młodości, aby ukazać zmiany, jakie dokonały się w tym wzorcowym osiedlu po zjednoczeniu Niemiec. Autor książki na przykładzie tytułowego Lütten Klein ukazuje społeczne skutki przemian politycznych w Niemczech oraz zmiany w mentalności społeczeństwa idące w kierunku nie tyle zasypywania różnic, co pogłębiania pęknięć.

Zeitung f D_twarda
Historia Niemiec, Niemcoznawstwo, Prasa niemiecka,

Zeitung für Deutschland. Die Geschichte der FAZ

  • Autor:  Peter  Hoeres
  • Wydawca:  Benevento,  München – Salzburg  2019
  • ISBN:  978-3-7109-0080-8
  • Oprawa:  twarda
  • Liczba stron:  596, [1]

„Frankfurter Allgemeine Zeitung” (w skrócie: FAZ) to niemiecki wysokonakładowy dziennik o charakterze liberalno-konserwatywnym. Od 1949 roku FAZ uczestniczy w debatach politycznych, społecznych i gospodarczych Niemiec, mając swój udział w kształtowaniu opinii publicznej w RFN.

Opierając się na materiałach pozyskanych z archiwum FAZ, historyk Peter Hoeres analizuje 70 lat dziejów opiniotwórczego dziennika, ukazując kluczowe postacie i wydarzenia. Autor przedstawia FAZ na tle niemieckiej historii odzwierciedlonej w debatach na temat dziedzictwa narodowo-socjalistycznej przeszłości, lat zimnej wojny, aż po przyszłość Europy, rolę islamu i znaczenie cyfryzacji we współczesnym świecie.

Karl Foster
Historia Niemiec, Niemcoznawstwo,

Karl Forster (1928-1981). Katholizismus in der pol(...)

  • Autor:  Simon  Oelgemöller
  • Wydawca:  Ferdinand Schöningh,  Paderborn  2019
  • Seria:  Veröffentlichungen der Kommission für Zeitgeschichte”,  Reihe B,  „ Forschungen”,  Bd. 137
  • ISBN:  978-3-506-79271-6
  • Oprawa:  twarda
  • Liczba stron:  XIII, [1], 400

Biografia Karla Forstera (1928–1981) ukazuje wybitną postać Kościoła katolickiego w Republice Federalnej Niemiec. Karl Forster, ksiądz katolicki, profesor teologii pastoralnej, a zarazem publicysta, popierający kulturę otwartej rozmowy kościoła ze światem, podczas II Soboru Watykańskiego oraz w czasie zmian społecznych lat 60. i 70. XX wieku zachęcał do otwarcia Kościoła.

K. Forster nieraz spotykał się z nieufnością, a także cierpiał z powodu ataków politycznych, jednak pozostawał zaangażowany w budowanie mostów politycznych w Niemczech, propagując prowadzenie dialogu. Niewątpliwie zasługą Karla Forstera jest  wczesne ustanowienie w Niemczech przełomowej kultury dyskursu politycznego oraz uczynienie z niego fundamentu polityki kościelnej i refleksji teologiczno-duszpasterskiej.

Energiewende
Niemcoznawstwo, Problematyka europejska,

Energiewende. Nowe niemieckie imperium / Jakub Wie(...)

  • Autor:  Jakub  Wiech
  • Wydawca:  Defence24,  Warszawa 2019
  • ISBN:  978-83-65960-13-9
  • Oprawa:  miękka
  • Liczba stron:  124

Publikacja  Energiewende. Nowe niemieckie imperium  opisuje niemiecką transformację energetyczną, której celem jest odejście od paliw kopalnych, zamknięcie elektrowni jądrowych i zwrot ku odnawialnym źródłom energii. Do realizacji tych celów w RFN zaprzęgnięto nie tylko mechanizmy państwowe, ale również środki społeczne.

Dla Niemców Energiewende jest powodem do dumy, stawiającym ich w awangardzie krajów działających na rzecz środowiska. Według Jakuba Wiecha Energiewende stała się doktryną, wpływającą na całą Unię Europejską. Transformacja energetyczna ma prowadzić do stworzenia w Niemczech europejskiego energetycznego centrum dyspozycyjnego, czego skutkiem będzie – zdaniem autora publikacji – stopniowe uzależnienie innych państw i budowa nowego niemieckiego imperium w Europie.

Angela Merkel_twarda
Aktualności, Niemcoznawstwo,

Angela Merkel. Das Requiem / Gertrud Höhler

  • Autor:  Gertrud  Höhler
  • Wydawca:  Econ  2019
  • ISBN:  978-3-430-21027-0
  • Oprawa:  twarda
  • Liczba stron:  351

Biografia polityczna Angeli Merkel została spisana 14 lat po przejęciu urzędu kanclerskiego przez niemiecką polityk. Autorka publikacji, Gertrud Höhler, która już w poprzednich swoich tekstach ostro atakowała Angelę Merkel, tym razem również bardzo krytycznie postrzega działania urzędującej kanclerz. Höhler twierdzi, że państwo niemieckie wychodzi osłabione z ery Merkel trwającej kilkanaście ostatnich lat.

Książka prezentująca kontrowersyjne poglądy autorki ukazuje odmienne spojrzenie na Angelę Merkel i politykę Niemiec na początku XXI wieku.