{"id":354,"date":"2018-01-12T15:15:19","date_gmt":"2018-01-12T14:15:19","guid":{"rendered":"http:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/?p=354"},"modified":"2018-09-24T12:46:51","modified_gmt":"2018-09-24T10:46:51","slug":"album-zolnierza-niemieckiego-nr-18-2017","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/2018\/01\/12\/album-zolnierza-niemieckiego-nr-18-2017\/","title":{"rendered":"Album \u017co\u0142nierza niemieckiego"},"content":{"rendered":"<p><strong>Przechowywany w zbiorach Instytutu Zachodniego album nieznanego \u017co\u0142nierza Wehrmachtu zawiera 76 podpisanych czarno-bia\u0142ych fotografii. Zbi\u00f3r rozpoczyna si\u0119 zdj\u0119ciami z 18 sierpnia 1939 r., a ostatnie fotografie wykonane zosta\u0142y prawdopodobnie w 1940 r. Autor nada\u0142 albumowi tytu\u0142 \u201eWojna 18 dni oraz dni kolejne\u201d (Der Krieg der 18 Tage und dazu noch einige Tage). Przej\u0119te z propagandy niemieckiej okre\u015blenie \u201ewojna 18-dni\u201d odnosi\u0142o si\u0119 do ataku armii niemieckiej na Polsk\u0119 w 1939 r. i kampanii wrze\u015bniowej.<\/strong><\/p>\n<p>Album otwieraj\u0105 dwie fotografie pomnika Hindenburga w Olsztynku (Hohenstein) w Prusach Wschodnich. Wybudowany w latach dwudziestych XX w. pomnik-mauzoleum by\u0142 \u015bwiadectwem niemieckiego zwyci\u0119stwa pod Tannenbergiem w 1914 r. oraz upami\u0119tnia\u0142 \u017co\u0142nierzy niemieckich poleg\u0142ych w I wojnie \u015bwiatowej. W 1934 r. pochowano tam marsza\u0142ka Paula von Hindenburga, dow\u00f3dc\u0119 wojsk niemieckich w tej bitwie oraz p\u00f3\u017aniejszego prezydenta Republiki Weimarskiej i III Rzeszy. Od tego momentu monumentalny pomnik sta\u0142 si\u0119 celem licznych wycieczek oraz politycznych manifestacji narodowych socjalist\u00f3w. Jak si\u0119 wydaje, mia\u0142 on r\u00f3wnie\u017c niema\u0142e znaczenie dla autora albumu, a przynajmniej wzbudzi\u0142 jego zaciekawienie.<\/p>\n<p>Nast\u0119pnie w albumie zamieszczono ponad 20 fotografii przedstawiaj\u0105cych \u017co\u0142nierzy niemieckich zgrupowanych w sierpniu 1939 r. w Prusach Wschodnich. Widzimy \u017co\u0142nierzy zar\u00f3wno podczas \u0107wicze\u0144 wojskowych, jak i w czasie wolnym. Sekcj\u0119 t\u0119 zamykaj\u0105 zdj\u0119cia wojsk opuszczaj\u0105cych miejscowo\u015b\u0107 G\u0105bi\u0144 (Gumbinnen, dzi\u015b Gusiew w Obwodzie Kaliningradzkim) i maszeruj\u0105cych w kierunku Polski.<\/p>\n<p>W albumie znajdziemy niewiele fotografii dotycz\u0105cych bezpo\u015brednio walk polsko-niemieckich. Wyj\u0105tek stanowi\u0105 dwa zdj\u0119cia prawdopodobnie ukazuj\u0105ce pole bitwy pod M\u0142aw\u0105, na kt\u00f3rych widzimy \u017co\u0142nierzy niemieckich pozuj\u0105cych przy bombie lotniczej.<\/p>\n<p>Kolejne fotografie przedstawiaj\u0105 r\u00f3\u017cne miejsca stacjonowania autora albumu, jego \u2013 jak podpowiadaj\u0105 fotografie i ich opisy \u2013 \u201eprzygody\u201d w okupowanej Polsce. W\u015br\u00f3d miejscowo\u015bci, kt\u00f3re zosta\u0142y przez niego uwiecznione, znalaz\u0142y si\u0119 m.in.: Dzia\u0142dowo, Kwidzy\u0144, Warszawa i Sanok. W tym ostatnim mie\u015bcie szczeg\u00f3lnie ch\u0119tnie fotografowa\u0142 \u017byd\u00f3w. Ca\u0142kiem mo\u017cliwe, \u017ce na jednym ze zdj\u0119\u0107 z tej serii widnieje on sam.<\/p>\n<p>Wykonane przez \u017co\u0142nierza zdj\u0119cia koncentruj\u0105 si\u0119 wok\u00f3\u0142 trzech temat\u00f3w. Pierwszy z nich to uj\u0119cia polskich miejscowo\u015bci \u2013 ulic, budynk\u00f3w, wojennych zniszcze\u0144 i sporadycznie ludno\u015bci cywilnej. Druga grupa zdj\u0119\u0107 przedstawia codzienne \u017cycie \u017co\u0142nierzy niemieckich na froncie \u2013 np. wsp\u00f3lne posi\u0142ki oraz czyszczenie sprz\u0119tu wojskowego. Do ostatniej tematycznie grupy mo\u017cna zaliczy\u0107 te fotografie, kt\u00f3re przedstawiaj\u0105 niecodzienne dla autora wydarzenia. W\u015br\u00f3d nich mo\u017cna odnale\u017a\u0107 przyk\u0142adowo kilka zdj\u0119\u0107 wykolejonego poci\u0105gu pancernego.<\/p>\n<p>Poza zdj\u0119ciami z Prus Wschodnich fotografie nie s\u0105 u\u0142o\u017cone chronologicznie. Ponadto autor wprowadzi\u0142 dwa systemy numeracji, co bywa r\u00f3wnie\u017c myl\u0105ce.<br \/>\nPrzechowywany w Instytucie Zachodnim album jest cennym dokumentem z okresu II wojny \u015bwiatowej. Zreszt\u0105 jest on jednym z wielu tego typu \u017ar\u00f3de\u0142 historycznych, kt\u00f3re ukazuj\u0105 II wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105 z perspektywy niemieckiego \u017co\u0142nierza. Warto wspomnie\u0107, i\u017c w Archiwum II Wojny \u015awiatowej IZ znajduj\u0105 si\u0119 jeszcze dwa inne tego typu zbiory fotografii. Jeden z nich to album z urlopu \u017co\u0142nierza niemieckiego w Zakopanem i Tatrach. Drugi pochodzi z okresu kampanii niemieckiej przeciwko ZSRR.<\/p>\n<div id=\"attachment_363\" style=\"width: 1034px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-363\" class=\"size-large wp-image-363\" src=\"http:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/pierwsza-karta-albumu-pomnik-hindenburga-1024x695.jpg\" alt=\"Fot. 1. Pierwsza karta albumu - pomnik Hindenburga. \u0179r\u00f3d\u0142o: I.Z.Dok. IV-163.\" width=\"1024\" height=\"695\" srcset=\"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/pierwsza-karta-albumu-pomnik-hindenburga-1024x695.jpg 1024w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/pierwsza-karta-albumu-pomnik-hindenburga-300x203.jpg 300w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/pierwsza-karta-albumu-pomnik-hindenburga-768x521.jpg 768w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/pierwsza-karta-albumu-pomnik-hindenburga-215x146.jpg 215w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/pierwsza-karta-albumu-pomnik-hindenburga-50x34.jpg 50w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/pierwsza-karta-albumu-pomnik-hindenburga-111x75.jpg 111w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/pierwsza-karta-albumu-pomnik-hindenburga.jpg 1172w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><p id=\"caption-attachment-363\" class=\"wp-caption-text\">Fot. 1. Pierwsza karta albumu &#8211; pomnik Hindenburga. \u0179r\u00f3d\u0142o: I.Z.Dok. IV-163.<\/p><\/div>\n<div id=\"attachment_356\" style=\"width: 1034px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-356\" class=\"size-large wp-image-356\" src=\"http:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/prusy-wschodnie-zolnierze-podczas-odpoczynku-1024x685.jpg\" alt=\"Fot. 2. Prusy Wschodnie. \u017bo\u0142nierze podczas odpoczynku. \u0179r\u00f3d\u0142o: I.Z.Dok. IV-163.\" width=\"1024\" height=\"685\" srcset=\"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/prusy-wschodnie-zolnierze-podczas-odpoczynku-1024x685.jpg 1024w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/prusy-wschodnie-zolnierze-podczas-odpoczynku-300x201.jpg 300w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/prusy-wschodnie-zolnierze-podczas-odpoczynku-768x514.jpg 768w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/prusy-wschodnie-zolnierze-podczas-odpoczynku-218x146.jpg 218w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/prusy-wschodnie-zolnierze-podczas-odpoczynku-50x33.jpg 50w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/prusy-wschodnie-zolnierze-podczas-odpoczynku-112x75.jpg 112w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/prusy-wschodnie-zolnierze-podczas-odpoczynku.jpg 1286w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><p id=\"caption-attachment-356\" class=\"wp-caption-text\">Fot. 2. Prusy Wschodnie. \u017bo\u0142nierze podczas odpoczynku. \u0179r\u00f3d\u0142o: I.Z.Dok. IV-163.<\/p><\/div>\n<div id=\"attachment_359\" style=\"width: 1034px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-359\" class=\"size-large wp-image-359\" src=\"http:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/wymarsz-w-kierunku-polski-1024x669.jpg\" alt=\"Fot. 3. Wymarsz w kierunku Polski. \u0179r\u00f3d\u0142o: I.Z.Dok. IV-163.\" width=\"1024\" height=\"669\" srcset=\"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/wymarsz-w-kierunku-polski-1024x669.jpg 1024w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/wymarsz-w-kierunku-polski-300x196.jpg 300w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/wymarsz-w-kierunku-polski-768x502.jpg 768w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/wymarsz-w-kierunku-polski-224x146.jpg 224w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/wymarsz-w-kierunku-polski-50x33.jpg 50w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/wymarsz-w-kierunku-polski-115x75.jpg 115w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/wymarsz-w-kierunku-polski.jpg 1231w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><p id=\"caption-attachment-359\" class=\"wp-caption-text\">Fot. 3. Wymarsz w kierunku Polski. \u0179r\u00f3d\u0142o: I.Z.Dok. IV-163.<\/p><\/div>\n<div id=\"attachment_355\" style=\"width: 1034px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-355\" class=\"size-large wp-image-355\" src=\"http:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/fotografia-z-podpisem-po-przekroczeniu-1024x670.jpg\" alt=\"Fot. 4. Fotografia z podpisem \u201ePo przekroczeniu\u201d; obok data \u2013 1.09.39. \u0179r\u00f3d\u0142o: I.Z.Dok. IV-163.\" width=\"1024\" height=\"670\" srcset=\"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/fotografia-z-podpisem-po-przekroczeniu-1024x670.jpg 1024w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/fotografia-z-podpisem-po-przekroczeniu-300x196.jpg 300w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/fotografia-z-podpisem-po-przekroczeniu-768x502.jpg 768w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/fotografia-z-podpisem-po-przekroczeniu-223x146.jpg 223w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/fotografia-z-podpisem-po-przekroczeniu-50x33.jpg 50w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/fotografia-z-podpisem-po-przekroczeniu-115x75.jpg 115w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/fotografia-z-podpisem-po-przekroczeniu.jpg 1229w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><p id=\"caption-attachment-355\" class=\"wp-caption-text\">Fot. 4. Fotografia z podpisem \u201ePo przekroczeniu\u201d; obok data \u2013 1.09.39. \u0179r\u00f3d\u0142o: I.Z.Dok. IV-163.<\/p><\/div>\n<div id=\"attachment_361\" style=\"width: 1034px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-361\" class=\"size-large wp-image-361\" src=\"http:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/zolnierz-nad-bomba-1024x706.jpg\" alt=\"Fot. 5. \u017bo\u0142nierz nad bomb\u0105. \u0179r\u00f3d\u0142o: I.Z.Dok. IV-163.\" width=\"1024\" height=\"706\" srcset=\"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/zolnierz-nad-bomba-1024x706.jpg 1024w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/zolnierz-nad-bomba-300x207.jpg 300w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/zolnierz-nad-bomba-768x529.jpg 768w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/zolnierz-nad-bomba-212x146.jpg 212w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/zolnierz-nad-bomba-50x34.jpg 50w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/zolnierz-nad-bomba-109x75.jpg 109w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/zolnierz-nad-bomba.jpg 1249w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><p id=\"caption-attachment-361\" class=\"wp-caption-text\">Fot. 5. \u017bo\u0142nierz nad bomb\u0105. \u0179r\u00f3d\u0142o: I.Z.Dok. IV-163.<\/p><\/div>\n<div id=\"attachment_364\" style=\"width: 659px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-364\" class=\"size-full wp-image-364\" src=\"http:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/sanok-prawdopodobnie-autor-albumu.jpg\" alt=\"Fot. 5. Sanok. Prawdopodobnie autor albumu. \u0179r\u00f3d\u0142o: I.Z.Dok. IV-163.\" width=\"649\" height=\"886\" srcset=\"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/sanok-prawdopodobnie-autor-albumu.jpg 649w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/sanok-prawdopodobnie-autor-albumu-220x300.jpg 220w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/sanok-prawdopodobnie-autor-albumu-107x146.jpg 107w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/sanok-prawdopodobnie-autor-albumu-37x50.jpg 37w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/sanok-prawdopodobnie-autor-albumu-55x75.jpg 55w\" sizes=\"auto, (max-width: 649px) 100vw, 649px\" \/><p id=\"caption-attachment-364\" class=\"wp-caption-text\">Fot. 5. Sanok. Prawdopodobnie autor albumu. \u0179r\u00f3d\u0142o: I.Z.Dok. IV-163.<\/p><\/div>\n<div id=\"attachment_365\" style=\"width: 1034px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-365\" class=\"wp-image-365 size-large\" src=\"http:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/przy-wozie-na-obornik-1024x599.jpg\" alt=\"Fot. 6. \u201ePrzy wozie na obornik\u201d. \u0179r\u00f3d\u0142o: I.Z.Dok. IV-163.\" width=\"1024\" height=\"599\" srcset=\"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/przy-wozie-na-obornik-1024x599.jpg 1024w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/przy-wozie-na-obornik-300x176.jpg 300w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/przy-wozie-na-obornik-768x450.jpg 768w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/przy-wozie-na-obornik-249x146.jpg 249w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/przy-wozie-na-obornik-50x29.jpg 50w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/przy-wozie-na-obornik-128x75.jpg 128w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/przy-wozie-na-obornik.jpg 1264w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><p id=\"caption-attachment-365\" class=\"wp-caption-text\">Fot. 6. \u201ePrzy wozie na obornik\u201d. \u0179r\u00f3d\u0142o: I.Z.Dok. IV-163.<\/p><\/div>\n<div id=\"attachment_362\" style=\"width: 1034px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-362\" class=\"size-large wp-image-362\" src=\"http:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/zywienie-we-wlasnym-zakresie-1024x692.jpg\" alt=\"Fot. 7. \u201e\u017bywienie we w\u0142asnym zakresie\u201d. \u0179r\u00f3d\u0142o: I.Z.Dok. IV-163.\" width=\"1024\" height=\"692\" srcset=\"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/zywienie-we-wlasnym-zakresie-1024x692.jpg 1024w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/zywienie-we-wlasnym-zakresie-300x203.jpg 300w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/zywienie-we-wlasnym-zakresie-768x519.jpg 768w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/zywienie-we-wlasnym-zakresie-216x146.jpg 216w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/zywienie-we-wlasnym-zakresie-50x34.jpg 50w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/zywienie-we-wlasnym-zakresie-111x75.jpg 111w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/zywienie-we-wlasnym-zakresie.jpg 1236w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><p id=\"caption-attachment-362\" class=\"wp-caption-text\">Fot. 7. \u201e\u017bywienie we w\u0142asnym zakresie\u201d. \u0179r\u00f3d\u0142o: I.Z.Dok. IV-163.<\/p><\/div>\n<div id=\"attachment_358\" style=\"width: 1034px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-358\" class=\"size-large wp-image-358\" src=\"http:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/wykolejony-pociag-pancerny-1024x672.jpg\" alt=\"Fot. 8. Wykolejony poci\u0105g pancerny. Fot. 8. Wykolejony poci\u0105g pancerny. \u0179r\u00f3d\u0142o: I.Z.Dok. IV-163.\" width=\"1024\" height=\"672\" srcset=\"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/wykolejony-pociag-pancerny-1024x672.jpg 1024w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/wykolejony-pociag-pancerny-300x197.jpg 300w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/wykolejony-pociag-pancerny-768x504.jpg 768w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/wykolejony-pociag-pancerny-223x146.jpg 223w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/wykolejony-pociag-pancerny-50x33.jpg 50w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/wykolejony-pociag-pancerny-114x75.jpg 114w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/wykolejony-pociag-pancerny.jpg 1241w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><p id=\"caption-attachment-358\" class=\"wp-caption-text\">Fot. 8. Wykolejony poci\u0105g pancerny. Fot. 8. Wykolejony poci\u0105g pancerny. \u0179r\u00f3d\u0142o: I.Z.Dok. IV-163.<\/p><\/div>\n<div id=\"attachment_357\" style=\"width: 647px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-357\" class=\"size-large wp-image-357\" src=\"http:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/warszawa-637x1024.jpg\" alt=\"Fot. 9. Warszawa. \u0179r\u00f3d\u0142o: I.Z.Dok. IV-163.\" width=\"637\" height=\"1024\" srcset=\"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/warszawa-637x1024.jpg 637w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/warszawa-187x300.jpg 187w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/warszawa-91x146.jpg 91w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/warszawa-31x50.jpg 31w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/warszawa-47x75.jpg 47w, https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/warszawa.jpg 706w\" sizes=\"auto, (max-width: 637px) 100vw, 637px\" \/><p id=\"caption-attachment-357\" class=\"wp-caption-text\">Fot. 9. Warszawa. \u0179r\u00f3d\u0142o: I.Z.Dok. IV-163.<\/p><\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<hr \/>\n<p><strong>\u201eZ Archiwum Instytutu Zachodniego\u201d jest internetow\u0105 seri\u0105 wydawnicz\u0105 Instytutu Zachodniego. W jej ramach prezentowane s\u0105 dokumenty i materia\u0142y pochodz\u0105ce z bogatego zasobu Archiwum II Wojny \u015awiatowej IZ.<br \/>\n<\/strong><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.iz.poznan.pl\/plik,pobierz,2001,5428f185e807c681e358455575c789af\/A201718AlbumZolnierza.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><strong>Pobierz jako .pdf:<\/strong> \u00a0&#8222;Z Archiwum Instytutu Zachodniego&#8221;, nr 18\/2017: &#8222;Album \u017co\u0142nierza niemieckiego&#8221;<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Przechowywany w zbiorach Instytutu Zachodniego album nieznanego \u017co\u0142nierza Wehrmachtu zawiera 76 podpisanych czarno-bia\u0142ych fotografii. Zbi\u00f3r rozpoczyna si\u0119 zdj\u0119ciami z 18 sierpnia 1939 r., a ostatnie fotografie<span class=\"excerpt-hellip\"> [\u2026]<\/span><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":358,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[74,38,75,73],"class_list":["post-354","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci","tag-album-zolnierza","tag-fotografie","tag-kampania-wrzesniowa","tag-wehrmacht"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/354","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=354"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/354\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":793,"href":"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/354\/revisions\/793"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-json\/wp\/v2\/media\/358"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=354"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=354"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=354"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}