{"id":1141,"date":"2020-10-27T11:27:38","date_gmt":"2020-10-27T10:27:38","guid":{"rendered":"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/?p=1141"},"modified":"2020-10-27T11:45:04","modified_gmt":"2020-10-27T10:45:04","slug":"otwarcie-niemieckiej-szkoly-policyjnej-nr-26-2020","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/2020\/10\/27\/otwarcie-niemieckiej-szkoly-policyjnej-nr-26-2020\/","title":{"rendered":"Otwarcie niemieckiej szko\u0142y policyjnej w Gnie\u017anie w 1940 roku"},"content":{"rendered":"

\"\"Fot. 1.<\/strong> Uroczysto\u015b\u0107 otwarcia szko\u0142y.<\/p>\n

1 kwietnia 1940 r. w Gnie\u017anie zosta\u0142a otwarta pierwsza w Kraju Warty szko\u0142a policyjna. Szko\u0142a przeznaczona by\u0142a dla policji pomocniczej. Jeszcze w tym samym roku w Aleksandrowie Kujawskim prac\u0119 rozpocz\u0119\u0142a druga w okr\u0119gu szko\u0142a policyjna, kt\u00f3ra zajmowa\u0142a si\u0119 szkoleniem \u017candarm\u00f3w. Obie instytucje dzia\u0142a\u0142y przez ca\u0142y okres okupacji.<\/p>\n

Policja pomocnicza (Hilfspolizei<\/em>) by\u0142a jedn\u0105 \u2212 obok m.in. \u017candarmerii i policji ochronnej \u2013 z formacji policji porz\u0105dkowej (Ordnungspolizei<\/em>). Zorganizowana zosta\u0142a dla miejscowych Niemc\u00f3w (Volksdeutsche<\/em>). Prowadzenie werbunku do niej rozpocz\u0119to w ko\u0144cu listopada 1939 r. Pod koniec tego roku policja ta liczy\u0142a blisko 2800 funkcjonariuszy, a na pocz\u0105tku 1940 r. liczba ta wzros\u0142a do 4000. Cz\u0142onkowie policji porz\u0105dkowej s\u0142u\u017cyli przede wszystkim w patrolach przeprowadzanych przez \u017candarmeri\u0119 lub policj\u0119 ochronn\u0105, brali udzia\u0142 w pilnowaniu r\u00f3\u017cnych obiekt\u00f3w, a tak\u017ce w akcjach wysiedlania ludno\u015bci polskiej. P\u00f3\u017aniej dopuszczeni zostali do samodzielnego patrolowania terenu. Policja pomocnicza podlega\u0142a dow\u00f3dcy policji porz\u0105dkowej w Warthegau<\/em> Oskarowi Knofemu.<\/p>\n

Policja porz\u0105dkowa zast\u0105pi\u0142a Selbstschutz<\/em>, czyli paramilitarn\u0105 organizacj\u0119 z\u0142o\u017con\u0105 z mniejszo\u015bci niemieckiej, kt\u00f3ra terroryzowa\u0142a ludno\u015b\u0107 polsk\u0105, przeprowadzaj\u0105c rewizje, rekwizycje, aresztowania oraz bior\u0105c aktywny udzia\u0142 w mordach. Likwidacj\u0119 Selbstschutzu<\/em>, kt\u00f3ry dzia\u0142a\u0142 do\u015b\u0107 samowolnie, zapowiedziano w ko\u0144cu listopada 1939 r. W Kraju Warty zosta\u0142 on rozwi\u0105zany w styczniu 1940 r., a jego ostatnie oddzia\u0142y zaprzesta\u0142y dzia\u0142alno\u015bci najp\u00f3\u017aniej w marcu 1940 r. Powa\u017cna liczba cz\u0142onk\u00f3w tej formacji przesz\u0142a do s\u0142u\u017cby w policji pomocniczej.<\/p>\n

Przygotowanie do otwarcia w Gnie\u017anie szko\u0142y policyjnej podj\u0119to najprawdopodobniej ju\u017c w ko\u0144cu 1939 r. Na siedzib\u0119 szko\u0142y wyznaczono budynek zarekwirowanego seminarium duchownego. Przed szko\u0142\u0105 powsta\u0142 plac do \u0107wicze\u0144, do budowy kt\u00f3rego wykorzystano gruzu ze zburzonej w 1940 r. gnie\u017anie\u0144skiej synagogi. Kompleks szkolny sk\u0142ada\u0142 si\u0119 z budynku w\u0142a\u015bciwego, gdzie odbywa\u0142y si\u0119 zaj\u0119cia, oraz z internatu dla adept\u00f3w. Komendantem szko\u0142y zosta\u0142 Oberleutnant<\/em> Ernst.<\/p>\n

Otwarcie szko\u0142y przypad\u0142o w 125. rocznic\u0119 urodzin Otto von Bismarcka. Na uroczysto\u015bci obecny by\u0142 O. Knofe, kt\u00f3ry podczas swego przem\u00f3wienia przywo\u0142a\u0142 posta\u0107 \u201e\u017celaznego kanclerza\u201d jako tego, kt\u00f3ry rozpocz\u0105\u0142 walk\u0119 o niemiecko\u015b\u0107 tych ziem. Walka ta, jak wywodzi\u0142 Knofe, podj\u0119ta zosta\u0142o na nowo przez F\u00fchrera<\/em>. Przytoczy\u0142 te\u017c s\u0142owa Bismarcka: \u201eMy, Niemcy boimy si\u0119 tylko Boga, poza tym niczego innego na \u015bwiecie\u201d, kt\u00f3re \u2013 wypowiedziane przed budynkiem by\u0142ego seminarium duchownego \u2013 mia\u0142y pewien ironiczny wyd\u017awi\u0119k.<\/p>\n

Pierwsze czteromiesi\u0119czne szkolenie rozpocz\u0119\u0142o w Gnie\u017anie 260 m\u0142odych (przyjmowano wy\u0142\u0105cznie m\u0119\u017cczyzn do 30. roku \u017cycia) Volksdeutsch\u00f3w<\/em>. W programie nauczania znalaz\u0142y si\u0119 m.in. obowi\u0105zkowe zaj\u0119cia z j\u0119zyka niemieckiego, zaj\u0119cia sportowe oraz szkolenie ideologiczne.<\/p>\n

Prezentowane fotografie dokumentuj\u0105 uroczysto\u015b\u0107 otwarcia szko\u0142y. Wykonane zosta\u0142y przez fotografa \u201eOstdeutscher Beobachter\u201d, najwa\u017cniejszego niemieckiego dziennika Kraju Warty. \u017badnej z nich nie umieszczono jednak w relacji prasowej z wydarzenia, kt\u00f3ra ukaza\u0142a si\u0119 na \u0142amach dziennika dzie\u0144 p\u00f3\u017aniej (tj. 2 kwietnia 1940 r.). Fotografie te, dost\u0119pne dotychczas w formie odbitek stykowych przeznaczonych dla potrzeb redakcji \u201eOstdeutscher Beobachter\u201d, zosta\u0142y podczas cyfrowego opracowania powi\u0119kszone, co umo\u017cliwia ich odczytanie. Og\u00f3\u0142em powsta\u0142o 11 zdj\u0119\u0107 z tego wydarzenia. Warto w tym miejscu nadmieni\u0107, i\u017c ca\u0142y zbi\u00f3r zdigitalizowanych \u201estyk\u00f3wek\u201d, licz\u0105cy w sumie ok. 2300 zdj\u0119\u0107 z Kraju Warty, b\u0119dzie – po merytorycznym opracowaniu \u2013 sukcesywnie udost\u0119pniany.<\/p>\n

\"\"Fot. 2.<\/strong> Przemawia Oskar Knofe.<\/p>\n

\"\"Fot. 3.<\/strong> Wci\u0105gni\u0119cie nazistowskiej flagi na maszt.<\/p>\n

\"\"Fot. 4.<\/strong> Przegl\u0105d pierwszych oddzia\u0142\u00f3w.<\/p>\n

\"\"Fot. 5.<\/strong> Obiad po g\u0142\u00f3wnych uroczysto\u015bciach.<\/p>\n

\"\"Fot. 6.<\/strong> W internacie.<\/p>\n

\n

\u201eZ Archiwum Instytutu Zachodniego\u201d jest internetow\u0105 seri\u0105 wydawnicz\u0105 Instytutu Zachodniego. W jej ramach prezentowane s\u0105 dokumenty i materia\u0142y pochodz\u0105ce z bogatego zasobu Archiwum II Wojny \u015awiatowej IZ.<\/strong><\/p>\n

Pobierz jako .pdf: \u00a0<\/strong>„Z Archiwum Instytutu Zachodniego”, nr 26\/2020: „Otwarcie niemieckiej szko\u0142y policyjnej w Gnie\u017anie w 1940 r.”<\/a><\/p>\n\n\n

<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Fot. 1. Uroczysto\u015b\u0107 otwarcia szko\u0142y. 1 kwietnia 1940 r. w Gnie\u017anie zosta\u0142a otwarta pierwsza w Kraju Warty szko\u0142a policyjna. Szko\u0142a przeznaczona by\u0142a dla policji pomocniczej. Jeszcze [\u2026]<\/span><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":1145,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[104,10,105,103],"class_list":["post-1141","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci","tag-gniezno","tag-kraj-warty","tag-policja-pomocnicza","tag-szkola-policyjna"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1141","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1141"}],"version-history":[{"count":12,"href":"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1141\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1161,"href":"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1141\/revisions\/1161"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1145"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1141"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1141"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iz.poznan.pl\/archiwum\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1141"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}